Menu

Bitkiler uyur mu? Ya da anestezi ile uyutulabilir mi?

Bir bilim insanı, bitkilerin uyuyup uymadığı sorusunun ötesine geçerek, anestezi ile uyutulup uyutulamayacaklarının karşılığını bulmak için kolları sıvadı. Ortaya çıkan sonuç ise hakikaten şaşırtan oldu.

admin 3 ayönce 0

Bitki nörobiyolojisi, bitkilerin etraflarını algılama ve buna nazaran morfolojilerini ve fizyolojilerini değiştirme yollarını araştıran, giderek büyüyen bir bilim alanı. Farklı biçimlerde büyümenin biliş ya da bilince benzemediğini savunanlar bulunuyor, lakin bilinçsizlik kelam konusu olduğunda durum biraz değişebilir.

Bitkiler beşerlerle birebir biçimde uyumaz lakin beşerler üzere onlar da geceleri daha az etkindir. Geceyi gündüzden ayırmak için çevresel ve kimyasal ipuçlarını kullanan kendilerine ilişkin günlük ritimlere, iç saatlere sahiptirler ve kimi hayvanlar üzere Güneş ile uyanabilirler.

NASA’nın Memleketler arası Uzay İstasyonuna (UUİ) takılan bir aygıt olan Uzay İstasyonundaki Ekosistem Uzay Kaynaklı Termal Radyometresi (ECOSTRESS) sayesinde uyanan bitkiler uzaydan bile görüldü. ECOSTRESS, sıcaklığını ölçerek ve bitkilerin soğuması için fazla suyu tesirli bir halde “terleyerek attığı” buharlaşma-terleme üzere süreçleri takip ederek Dünya üzerindeki bitki örtüsünün sıhhatini izleyebiliyor.

2019’da uzaydan çekilen imajlar, ABD’deki Superior Gölü yakınlarındaki bitkilerin sabah boyunca “uyanırken” bitki aktivitesinin nasıl arttığını gösterdi. UUİ’deki bilim insanları, su kenarına en yakın bitkilerin erken kalkanlar olduğunu ve daha uzaktaki bitkilerden daha erken aktivite belirtileri gösterdiğini buldu.

Bitkiler uyuyorsa, bir halde uyutulabilir mi?

Bitkiler “uyanma” yeteneğine sahiplerse bir halde “uyutulmalarının” da mümkün olması mantıklı olacaktır. Bu yüzden, botanikçi Stefano Mancuso, Memleketler arası Bitki Nörobiyolojisi Laboratuvarı’nda bu mevzuyu araştırıyor.

Mancuso’nun bitki zekasına yönelik delil arayışını körükleyen değişik müşahede, bir pürüzün etrafında büyüyen bir köktü. Hareketi sinemaya almak, bitkinin daha düzgün bir büyüme tarafı belirlemeye başlamadan evvel pürüze dokunmasına gerek olmadığını buldu. Yani, bitkinin pürüzle müsabakadan evvel istikametini değiştirmesi gerektiğini bilmesi gerekiyordu.

Bitki hareketleri tuhaf gelebilir lakin birden fazla insanın fark ettiğinden çok daha yaygındır. Ne yazık ki, hassas bitkilerin uç noktalarına ve Venüs sinek tuzaklarına bakmadığınız sürece izlemeyi sıkıcı hale getiren bir süratte gerçekleşir. David Attenborough’nun Yeşil Gezegen çekimleri, çoğumuzun hiç görmediği bir şeyi göstermeyi başararak; bitkilerin güneş ışığı için nasıl uğraş ettiğini, bazen rekabeti ortadan kaldırmak için insanların pek etik bulmayacağı taktikler kullandığını gösterdi.

Her ne kadar şuurun ne manaya geldiğine dair net bir tarif olmadan kanıtlanması yahut çürütülmesi sıkıntı olsa da, Mancuso’yu bitki şuurunun mümkünlüğü hakkında sorular sormaya iten de buna benzeri gözlemlerdi. The Guardian’a ile yaptığı görüşmede “bilinç hakkında konuşmak inanılmaz derecede sıkıntı, zira aslında bizim durumumuzda bile şuurun ne olduğunu bilmiyoruz” dedi ve devam etti: “Fakat bundan gerçek bir biyolojik özellik olarak bahsetmeye yönelik bir yaklaşım var: Şuur, çok derin uyuduğumuz yahut anestezi altında olduğumuz vakitler dışında hepimizin sahip olduğu bir şeydir. Bitkilerdeki şuuru inceleme yaklaşımım da benzeriydi. Anestetiklere hassas olup olmadıklarını araştırarak başladım ve insanlarda işe yarayan anesteziklerin birebirini kullanarak tüm bitkileri uyuşturabileceğinizi gördüm. Bu son derece büyüleyici. Şuurun beyinle ilgili bir şey olduğunu düşünüyorduk fakat bence hem şuur hem de zeka daha somutlaşmış, tüm vücutla ilgili.”

Mancuso’nun takımı bitkileri tam olarak “uykuya” sokma konusunda, 2023’ün sonuna kadar muvaffakiyete ulaşabileceklerine inanıyor.

Oyun Haberleri

0 Kullanıcı Oyu ( 0 out of 0 )

Değerlendirme

– Advertisement – LoL RP Oyuneks
Yazar

– Advertisement –
LoL RP Oyuneks